BỨC TỐI HẬU THƯ GỞI NGƯỢC

  
 
Sau khi  Hội nghị giữa Iran với các P5+1 (bao gồm 5 cường quốc là Mỹ Anh Pháp đức Trung Quốc Nga và  Đức)  từ giữa tháng 11-2009 đã xem xét Dự  thảo về vấn đề hạt nhân của Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) đưa ra thì hầu hết nhóm P5+1 đồng ý chỉ còn lại quyết định cuối cùng của Tehran.


Tuy nhiên từ đó đến nay Iran chần chừ  đưa ra những ý kiến mang tính thăm dò hơn là quyết  định có tính cam kết để biến Dự thảo của IAEA trở thành hiện thực. Mỹ và các nước phương Tây đã nhiều lần thúc giục và Washington đã đưa ra "tối hậu thư" là cuối tháng 12-2009 Iran phải trả lời dứt khoát về Dự thảo cuỉa IAEA. Ngày tháng cứ trôi qua mà "tối hậu thư" của Mỹ dường như khong có hiệu nghiệm nào đối với Tehran cả.  Ngày 2-1-2010 Iran tuyên bố như là một "tối hậu thư" gởi ngược khi cho rằng nước này sẽ bắt đầu tự sản xuất nhiên liệu hạt nhân nếu như từ nay đến cuối tháng 1 phương Tây không chấp nhận những đề xuất của Tehran về kế hoạch trao đổi uranium. Bộ trưởng ngoại giao Iran Manouchehr Mottaki đã đưa ra tuyên bố nói trên trong bài phát biểu trên Đài truyền hình nhà nước Iran nêu rõ:"Chúng tôi đã ra tối hậu thư cho phương Tây. Thời gian chỉ còn 1 tháng ( tức trước cuối tháng 1 này) để phương Tây quyết định. Các nước phương Tây cần phải quyết định cung cấp nhiên liệu cho lò phản ứng nghiên cứu của Iran theo hai cách mua bán hoặc trao đổi nếu không các chuyên gia của Iran sẽ tự sản xuất uranium làm giàu cấp độ 20%". Theo đề xuất của IAEA đưa ra hồi tháng 11-2009 Iran chuyển phần lớn lượng uranium đã làm giàu cấp độ thấp mà nước này hiện có sang Nga và Pháp để xử lý thành những thanh nhiên liệu làm giàu ở cấp độ 20% sau đó chuyển trở lại Iran để sử dụng trong lò phản ứng nghiên cứu phục vụ y tế ở Tehran. Mỹ và phương Tây cho rằng giải pháp này sẽ hạn chế khả năng chế tạo vũ khí hạt nhân của Iran và ra hạn chót cuối năm 2009 Tehran phải trả lời chấp nhận kế hoạch của IAEA. Tuy nhiên Iran đã bỏ qua thời hạn chót nói trên đồng thời đưa ra đề xuất của nước này theo đó phương Tây bán nhiên liệu hạt nhân cho Iran hoặc đổi nhiên liệu hạt nhân lấy uranium làm giàu ở cấp độ thấp của Iran song việc trao đổi phải được thực hiện thành nhiều đợt. Những điều kiện này khiến các nước phương Tây khó chấp nhận do lo ngại sẽ tạo điều kiện cho Tehran có đủ nhiên liệu để sản xuất vũ khí hạt nhân. Iran vẫn một mực khẳng định chương trình hạt nhân của họ chỉ phục vụ các mục đích hòa bình. Bất chấp cảnh báo về những biện pháp trừng phạt mới (Iran hiện đang bị 3 lệnh trừng phạt của HĐBA-LHQ do không ngừng chương trình hạt nhân gây tranh cải và có khả năng sẽ bị tiếp một lệnh trừng phạt mới trong thời gian tới nếu đề xuất của IAEA vừa qua không trở thành hiện thực) Iran gần đây đã công bố kế hoạch xây dựng thêm 10 cơ sở làm giàu uranium.

Cùng ngày Nhà Trắng khẳng định Iran đang "nhất quyết theo ý mình" bằng cách đưa ra tối hậu thư cho các cường quốc thế giới phải chấp nhận một phiên bản thỏa thuận của nước này nhằm xoa dịu tranh cãi hạt nhân ngày càng nghiêm trọng. Người phát ngôn Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ Mike Hammer đã bác bỏ yêu cầu của Iran khẳng định đề xuất hiện tại mà IAEA đề nghị với Tehran là thỏa đáng. Ông nói: "IAEA đã có một đề xuất cân bằng trên bàn thương lượng phù hợp với cả yêu cầu riêng của Iran về nhiêu liệu cũng như nhận được sự ủng hộ của cộng đồng quốc tế. Nếu việc được tiếp cận với nhiên liệu là mục tiêu của Iran vậy thì hoàn toàn không có lý do tại sao đề xuất hiện tại mà Iran vốn đã chấp nhận trên nguyên tắc ở Geneva lại không thích hợp. Chính phủ Iran hiện đang nhất quyết theo ý mình".  Cùng ngày Đức cũng khẳng định "tối hậu thư" của Iran cho phương Tây phải chấp thuận một thỏa thuận trao đổi uranium trong vòng một tháng hoặc nước này sẽ tự sản xuất nhiên liệu hạt nhân cho lò phản ứng của mình là không thay đổi bất kỳ điều gì. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Đức cho hay: "Tình hình không thay đổi. Đề xuất của cộng đồng quốc tế vẫn có giá trị. Iran phải nắm bắt lấy cơ hội này".

Vậy là  P5+1 đang nhận bức "tối hậu thư" ngước lại từ  phái Iran xung quanh vấn dề hạt nhân của Tehran. Đây cũng là điều hiếm thấy trong những năm gần đây trên chính trường quốc tế. 

Lê Diệu Nguyên 

Ngày 3 tháng 1 năm 2010 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 


 
 
 
 
 
 

Cach don gian de phong va dieu tri tri tai nha

This paragraph is genuinely a nice one it assists new web visitors, who are wishing for blogging.

This paragraph is genuinely a nice one it assists new web visitors, who are wishing for blogging.